‘Langues régionales et construction de l’État en Europe’-‘Eskualdeetako hizkuntzak eta Estatuaren eraikuntza Europan’

‘Langues régionales et construction de l’État en Europe’ (‘Eskualdeetako hizkuntzak eta Estatuaren eraikuntza Europan’). Izenburu horrekin egin zen ekainaren 7 eta 8an, Okzitaniako Tolosako Unibertsitatean, interes handiko simposiuma, Toulouse 1 Capitole Unibertsitateak eta Jean Monnet Bikaintasun Zentroak antolaturik. Amane Gogorza eta Wanda Mastor, zuzenbide pribatu eta publikoko Tolosako unibertsitate-irakasleak hurrenez hurren, izan ziren zuzendari.

Hogei hizlari aritu ginen (haietatik lau, euskaldunak: Xabier Arzoz unibertsitate-irakasle eta letratua, Itziar Alkorta eta Joxerramon Bengoetxea  unibertsitate-irakasleak eta ni neu).  Parte hartzeari dagokionez, berriz, oso jendetsua izan zen, eta aztergaiei dagokienez, berriz, gogoeta gai izan genituen, besteak beste, hizkuntzen tokia eta auzia Estatuen eta Europaren eraikuntzan, Eskualdeetako eta Eremu Urriko Hizkuntzen Gutuna,  hizkuntza araubidea, hizkuntzen lege estatusa eta  hizkera juridikoa. Nire mintzaldia izan zen hizkuntza gutxituen balio ekonomikoari buruz, hizkuntza-aurreiritzien eraginez-edo ukatua edo aitortu gabea den balio ekonomikoari buruz, hain zuzen ere. Hizkuntza-aurreiritzien pisuari buruz gogoeta egitearekin batera, euskararen balio ekonomikoari buruz 2015ean Eusko Jaurlaritzaren ekimen eta enkarguz Siadecok egin zuen azterlana ere izan nuen mintzagai.

Bistakoa da, Europako Batzordeak berak eta, oro har,  Europako Batasuneko erakundeek Europa 2020 Estrategiaren garapen prozesuan hizkuntzak ekonomiarekin estuki lotzen dituzten garai honetan, aldiz, globalizazioko hizkuntza internazionalak edota Estatu hizkuntza ofizialak ez diren gainontzeko hizkuntzei ez zaiela balio ekonomikorik aitortzen, nahiz eta hizkuntza horietako hainbat oso hizkuntza dinamikoak izan. Eremu honetan ere badute hizkuntza gutxituek erronka pisuzkorik, hizkuntzaren prestigioari zuzenean lotzen zaion kontua baita balio ekonomikoarena.

Zorionak mereziak dituzte Amane Gogorza eta Wanda Mastor Université Toulouse 1 Capitoleko irakasleek, simposium honen zuzendaritza zientifiko eta antolaketagatik. Badirudi bertan egindako mintzaldiak bilduko  dituen argitalpena etorriko dela hilabete batzuk barru.

Partekatu - Comparte:
  • Print
  • Add to favorites
  • del.icio.us
  • Facebook
  • Twitter
  • Google Bookmarks
Publicado en Idatziak-Articulos | Deja un comentario

Entrevista en el Diario Vasco: «Jugar con las lenguas es peligroso, puede afectar al núcleo central de la convivencia»

El pasado 3 de junio, en el Diario Vasco, se publicó una entrevista que me hizo la periodista Nerea Azurmendi. En la misma se recogen algunas breves reflexiones sobre la cuestión del plurilingüismo en el Estado español, así como sobre la preocupante y torticera manipulación de la cuestión lingüística que se viene practicando de manera creciente en diversas comunidades autónomas, siendo Navarra un ejemplo claro de la colección de exabruptos que solo conducen al enfrentamiento, la fractura y el debilitamiento (aún mayor) de la lengua socialmente débil, el euskera.

No es casualidad que en los cuarenta años de vigencia de la Constitución aún no se haya desarrollado el art. 3. 3 de la misma. Lejos de desarrollar tal precepto, estamos asistiendo a un proceso de loapización lingüística, que pretende erosionar el art. 3. 2 de la Constitución mediante legislación básica ad hoc (pretendida por Ciudadanos, por ejemplo) y determinadas resoluciones judiciales. Se percibe una corriente favorable a una inconstitucional LOAPA lingüística que eximiera a la Administración General del Estado y las instituciones centrales de las obligaciones constitucionales derivadas de la doble oficialidad lingüística, aunque una exención de esa naturaleza supondría vulnerar la Constitución, la legislación autonómica, de obligado cumplimiento también para dicha administración, y la Carta Europea  de Lenguas Regionales o Minoritarias, tratado internacional de obligado cumplimiento para todas las instituciones del Estado. En torno a estas cuestiones doy mi opinión en la entrevista.

La compleja cuestión del plurilingüismo sea, tal vez, el asunto en el que más se practica la intolerancia (en nombre de la tolerancia), se vulnera la Constitución (en nombre de la Constitución), se impone el hegemonismo de la lengua “común” al tiempo que se desprecia la “otra” lengua (en nombre de la igualdad y la libertad), se busca y valora la uniformización (en nombre del pluralismo)… un campo minado especialmente propicio para quienes buscan el enfrentamiento y se sienten “seguros” en la dialéctica del conflicto y la atalaya del poderoso. A mi modo de ver, es importante persistir en la exigencia de concordia y en la práctica del sentido común -a raudales- frente a tanta pirotecnia lingüística, que, no nos engañemos, es pirotecnia social que erosiona la convivencia.

Espero que la entrevista sea de tu interés.

http://www.diariovasco.com/sociedad/patxi-baztarrika-experto-20180603001127-ntvo.html

 

Partekatu - Comparte:
  • Print
  • Add to favorites
  • del.icio.us
  • Facebook
  • Twitter
  • Google Bookmarks
Publicado en Idatziak-Articulos | Deja un comentario

Elkarrizketa ARGIAn hizkuntza politikaz: “Euskaldunaren aktibazioa lehentasuna da, inork ez dizkigu babak eltzetik aterako”

ARGIAn elkarrizketa egin dit Miel Anjel Elustondok. Hizkuntza politikaz aritu gara, hainbat konturen artean jira bueltaka. 2018ko maiatzaren 20ko zenbakian dator (2.599 zenbakia). Bi bertsio ditu: bata, paperekoa, laburragoa, kioskoko aldizkarian jasotakoa; bestea, argia.eus web gunekoa da, luzeagoa. Azken hau da elkarrizketa osotuagoa. Elustondo tiraka dudala, kontu asko izan ditugu hizpide: euskararen gaur egungo egoera, etorkizuneko perspektibak, erronkak, irabaziak, arriskuak, euskaldunen aktibazioa, elebitasun pasiboa, erakargarritasuna, atxikimendua, lankidetza, lege estatusa, erabileraren inguruko gako ugariak, agenda soziala, euskararen hautua, Espainiako begiradak hizkuntza aniztasunaz, adostasun poklitiko eta sozialaren balioa… Gogoeta piztu eta partekatzeko gogoeta batzuk baino ez dira, nire iritzi xumeak, eta zintzoak, korapilo handien gainean.

Hauxe da elkarrizketa osora daraman lotura:

http://www.argia.eus/argia-astekaria/2599/patxi-baztarrika-euskararen-politikaz-beti

Partekatu - Comparte:
  • Print
  • Add to favorites
  • del.icio.us
  • Facebook
  • Twitter
  • Google Bookmarks
Publicado en Idatziak-Articulos | Deja un comentario

Euskararen bizi-indarra: begirada bat atzera eta beste bat aurrera

Bizkaiko Abokatuen Elkargoko Euskara Batzordeak, gaur egun “Abokatu euskaldunak” Batzordea deitzen denak, urteak daramatza euskara eta zuzenbidea ardatz gisa hartuta hitzaldi-afari-kolokioak antolatzen. Badira hilabete batzuk gonbidatu nindutela eurentzat jadanik klasikoa den ekitaldi horretan hitzaldi bat ematera. Hizkuntza politikaz baina neuk erabakitzen nuen eta gogokoen nuen ikuspegitik hitz egiteko proposatu zidaten. Pozik hartu nuen Bizkaiko abokatu euskaltzale konprometitu hauen gonbidapena, eta oraingoan, afari-kolokioa izan beharrean, bazkari-kolokioa egitea erabaki zuten. Urriaren 20an izan zen hori, Bilbon Bizkaiko Abokatuen Elkarteak duen txoko ederrean. Lorea Bilbao eta Joseba Erkizia adiskideak lagun nituela, bazkaltzen hasi aurretik eman nuen hitzaldia, eta bazkaldu ondoren ekin genion solasaldiari. Giro ezin atseginagoan hitz egin eta eztabaidatu genuen, iluntzeko zazpiak arte luzatu genuen tertulian. Eskatu nien, beraiek eragozpenik ez badute, beste egun batera hitzordua jartzeko, nahi dudalako hizkuntza politikaren gainean dituzten ikuspuntuak patxadaz entzun eta kontrastatu. Finean, abokatu hauek egin bezala egunerokoan euskara bere lanbidean erabiltzen dutenengandik zerikasi handia baitago.

Solasaldia amaitzean inondik ere espero ez nuen ezusteko galanta eman zidaten: euskal makila oparitu zidaten, “begirunez” eman ere, makilan txertatu duten inskripzioak dioenez. Nola eskertu ez nekiela geratu nintzen, hunkituta egia esan. Badakigu euskal makilak zer esan gura duen euskaldunon artean, eta, pixka bat zurbilduta bada ere, nire bihotzeko esker onena eman nahi diet aitormen handiegitxo hori egiterakoan erakutsi duten eskuzabaltasunagatik. Etorkizunean ere elkarren bidelagun izango gara Mitxelenak aipatu zuen “euskararen bide luze eta malkartsu” horretan. Makilak badu euskal makilaren aitormenaren ondoan beste adiera bat ere: bidea egiteko makulua izatearen adiera, bidean aurkitzen diren oztopo, harri kozkor eta sastrakak kentzeko tresna izatearen adiera, ibilbidea egiten jarraitzeko lagun eraginkorra izatearen adiera. Denon artean, elkarrekin, euskararen bidea garbitzeko eta bide hori egiteko erabiliko dugu Bizkaiko Abokatu Euskaldunek hilaren 20an eman zidaten makila.

“Hizkuntza politikaz baina zeuk erabakitzen duzun ikuspegitik egin dezakezu hitzaldia”, esan zidan Igor Muniategik gonbidapena egiteko deitu zidanean. Hainbat aukera alboratu ondoren erabaki nuen gogoeta orokor bat egitea euskararen bizi-indarraren gainean, foko nagusia jarriz euskarak Euskadiko Autonomia Erkidegoan azken hiru hamarraldietan izan duen bilakaera paradoxikoan eta etorkizuneko perspektiban begiz jotako erronka nagusien identifikazio eta komentarioan. Beti izan dut gogoko paradoxen mundua eta errealitatearen aurpegi ugarien irakurketa egitea, errealitateak aurpegi, kolore eta ñabardura ugari baititu. Horixe egiten saiatu nintzen nire hitzaldian, besteak beste VI Inkesta Soziolinguistikoko datu esanguratsu batzuen neure irakurketa propio eta diferente bat abiapuntu moduan eginez; transmisioa eta erabilera jarriz gogoetaren erdigunean.

Euskararen bizi-indarra atzera eta aurrera begira izan genuen aztergai. Euskararen gaineko hainbat irudi eta metaforaz baliatu ginen. “Eta zuk, nola ikusten duzu euskararen botila, erdi hutsik ala erdi beteta?”; “nola dago euskara, osasuntsu al dago? Ondo al goaz?”; “30 urteotan aurreratu duguna baino gehiago ezin ote genezakeen aurreratu?”… horiek eta beste hainbat galdera aitzakiatzat hartu eta erantzun bakarrekoak ez diren galderentzako erantzun bila aritu ginen.

“Euskararen bizi-indarra: begirada  bat atzera eta beste bat aurrera” jarri nion izenburu hitzaldiari. Hainbat aurreiritzi kuestionatu eta kolokan jartzen ahalegindu nintzen, une batzuetan Koldo Mitxelena, Pedro Miguel Etxenike eta Joseba Sarrionandiaren hainbat aipu zuhur bezain argi-emaile makulutzat hartuz. Hitzaldian esan eta argudiatu nuenez, atzera eta aurrera aldi berean begiratuta, ikusten dut euskararen auzia dela argi eta garbi irabazten ari garen auzi bat, eta aldi berean dela oraindik irabazi ez dugun auzi bat, eta ikusten dut irabazteko oraindik ere egiteke dugun bidea “bide luze eta malkartsua” dela. Baina ikusten dut bide egingarria dela, baldin eta gizarte osoak beretzat hartzen badu eta zuhurtasunez jokatzen asmatzen badugu, beste zenbait gauzaren artean. Bide horretarako iparrorratz bikaina badugu 2016ko udan Euskararen Aholku Batzordeak aho batez onartu zuena: “Eta hemendik aurrera zer?” kontsentsuzko estrategia dokumentua.

Ea asmatzen  dugun iraganean euskal gizarteak itzelezko betekada eman dion euskararen botila betetzen jarraitzen, orain arte betetakoa lurrundu gabe gordetzen eta are gehiago betetzen, botilarekin ere bizikletarekin gertatzen denaren antzekoa gerta baitaiteke: pedalak emateari utziz gero, gelditu eta erori egiten da, eta botila ere betetzen jarraitzen ez bada lurrundu egiten da eta hustu. Lehenago ere hainbatetan esan bezala, pazientzia eta pertseberantzia bi-biak beharko ditugu bidelagun.

Urriaren 20ko hitzaldi horretan, abokatuen artean ari nintzen eta ezin irudi hobea iruditu zitzaidan abokatuaren irudia euskararen hiztunak behar duen funtsezko ezaugarria azaltzeko. Hala, hitzaldiko une batean, entzule nituen abokatuei honako konparazio hau azaldu nien: zuzenbideko graduatuak (edo lizentziatuak) unibertsitateko ikasgelatan sortzen dira, baina abokatuak ez, abokatuak eta juristak epaitegietako lanean, ikerkuntzan eta abokatuen despatxuetako eguneroko lanean jardunez sortzen dira, ez baitira gauza bera zuzenbidean graduatua (edo lizentziatua) eta abokatua: abokatu izateko beharrezko baldintza da zuzen bidean graduatua izatea, baina ez da behar bestekoa.  Gauza bertsua gertatzen da hiztun trebearekin ere: euskara ikasten da, bai, nola ez, neurri bikain eta behar-beharrezkoan ikasi ere, eskolan eta euskaltegian, baina euskal hiztun trebea, ez da eskolan edo euskaltegian sortzen, kalean, lanbidean, lagunartean eta etxean baizik.

Nire esker ona Bizkaiko Abokatuen Elkargoko Abokatu Euskaldunak taldeari hitzaldi-solasaldiaren aukeragatik, eta eman zidaten euskal makilagatik. Ea noiz dugun hurrengo hitzordua.

Partekatu - Comparte:
  • Print
  • Add to favorites
  • del.icio.us
  • Facebook
  • Twitter
  • Google Bookmarks
Publicado en Idatziak-Articulos | Deja un comentario

Garabide: Curso de liderazgo en revitalización lingüística

La tercera semana de octubre ha sido para mí una semana especialmente intensa y enriquecedora. El día 19, jueves, participé en el curso intensivo organizado por Garabide, y al día siguiente, 20 de octubre, viernes, participé en Bilbao en la conferencia-coloquio –y bastante más que eso-  organizado por la Comisión “Abokatu euskaldunak” del Colegio de Abogados de Bizkaia. En ambos eventos fue mucho más lo que recibí que lo que yo les aporté a los asistentes. Mi más sincero agradecimiento a los organizadores y a las personas asistentes a ambos eventos.

En esta crónica voy a compartir contigo, lector y lectora, mi vivencia en el curso de Garabide. En otra entrada, mañana, me referirá al evento de “Abokatu euskaldunak” de Bizkaia.

“¿Qué es lo verdaderamente letal para una lengua?: la baja estima con respecto a la lengua de sus hablantes, que les conduce a no usarla”.

Antes de dar comienzo a mi charla de la jornada de Garabide el día 19 de octubre en Aretxabaleta, a modo de comienzo y para romper el hielo, lancé esa pregunta a las 12 personas líderes y representantes de comunidades de lenguas minorizadas asistentes al curso. Quería conocer su punto de vista antes de que yo les contara nada. Me interesa mucho. Cada una de las 12 personas escribió su respuesta, sin que hubiera precedido ningún contraste de pareceres. Se trata de una pregunta que no tiene una respuesta única; caben varias respuestas complementarias, de ahí precisamente su interés. Yo les pedí que escribieran tan solo un factor o a lo sumo dos, no más. Así lo hicieron. Les estoy muy agradecido. Curiosamente se produjo un alto nivel de coincidencia en las respuestas. La respuesta más repetida fue: la baja estima de sus hablantes con respecto a la lengua, tan baja que les conduce inexorablemente a no usarla.

Garabide posee una trayectoria prolongada en el tiempo en la cooperación lingüística, sobre todo –aunque no solo- en el ámbito de comunidades lingüísticas de Latinoamérica. En los 8 años de ejercicio de la responsabilidad de viceconsejero de Política Lingüística del Gobierno Vasco conocí muy de cerca y directamente el importante trabajo de Garabide, y desarrollamos conjuntamente una fructífera e innovadora colaboración. Garabide ha sabido dar una nueva dimensión a la tradicional cooperación con los países necesitados de grandes dosis de desarrollo, y lo ha hecho porque ha incorporado la recuperación de las lenguas propias de cada lugar (lenguas indígenas) a las materias objeto de la cooperación. La tarea permanente de Garabide es digna de ser reconocida y tomada en consideración.

En este mes de octubre que llega a su fin Garabide ha llevado a cabo un curso intensivo de 140 horas dirigido a 12 líderes y autoridades de comunidades con lenguas minorizadas. El objetivo de este curso -que ha contado con conferencias, mesas de debate, proyecciones y visitas guiadas- ha consistido en ofrecer una formación sobre las estrategias de revitalización lingüística, a partir del caso del euskera.

Las personas responsables de Garabide me encargaron la impartición de una jornada completa sobre las políticas públicas de revitalización del euskera, y eso es lo que procuré realizar por espacio de 7 horas el día 19 en Aretxabaleta. El título de la maratoniana conferencia fue el siguiente: “30 años de revitalización del euskera en Euskadi (Comunidad Autónoma de Euskadi): políticas lingüísticas, estrategias y principales claves”. Me encontré muy a gusto porque las 12 personas líderes hicieron que todo fuera fácil, y estuve muy a gusto compartiendo reflexiones sobre el caso del euskera y sobre las preguntas, repreguntas y puntos de vista de las 12 personas representativas de diferentes comunidades lingüísticas. Solo con las preguntas se puede aprender mucho.

Los temas que, con mayor o menor profundidad, procuré abordar en mi conferencia de mañana y tarde fueron los siguientes: la importancia y el papel de la diversidad lingüística en la construcción social, el caso paradigmático de la revitalización del euskera, la evolución social desigual del euskera en sus tres territorios, la incardinación de la revitalización del euskera en el proceso de modernización y transformación social iniciada en los albores de la década de los 80, el tránsito del declive al crecimiento del euskera, las características principales del “modelo vasco” de revitalización lingüística, el cambio sociolingüístico de Euskadi en cifras, paradojas del crecimiento social del euskera, la contribución del autogobierno político y económico vasco, factores que inciden en el crecimiento del euskera, las palancas del cambio sociolingüístico, el papel y función de las instituciones públicas, las bases jurídicas del proceso de revitalización del euskera, la Ley del Euskera y su desarrollo legal y reglamentario, la política y planificación lingüística, estrategias, los principales y concretos ámbitos de desarrollo de la política lingüística, objetivos y recursos públicos para la planificación lingüística, los factores decisivos para el éxito de un proceso de revitalización lingüística y retos de futuro. Fueron muchas horas de trabajo, pero era mayor el número y alcance de los temas a tratar: hubo temas que no pudimos abordar y otros que los analizamos con menor profundidad que la deseada dada la limitación del tiempo.

Quiero expresar mi más sentido agradecimiento a Garabide y a las 12 personas líderes y representativas de diversas comunidades lingüísticas que participaron activamente en la larga jornada. Son mis nuevas amigas y mis nuevos amigos.

Quiero decirles GRACIAS en su lengua propia, en señal del máximo respeto y reconocimiento de su lengua, cultura e identidad propias:

Nahuatl (Mex)                   tazojkamatik

Kichwa eta quechua         yupaichani

Guarani                              yasoropai

Nasa                                    pay pay

Amazigh                             tanemmirt

Kaktxikel                            mati’öx

Mapuzungun                     chaltu may

Maia yukateko                  Nib óolal

Partekatu - Comparte:
  • Print
  • Add to favorites
  • del.icio.us
  • Facebook
  • Twitter
  • Google Bookmarks
Publicado en Idatziak-Articulos | Deja un comentario

Garabidek antolaturiko ikastaldia hizkuntza gutxituen biziberritzeko prozesuen gidaritzari buruz

Urriaren hirugarren astea, aste trinko eta ezin aberatsagoa izan nuen. Zorionekoa ni bi egunetan izan nituen hitzaldi eta solasaldiengatik: urriaren 19an Aretxabaletan izan nintzen, Garabidek antolaturiko ikastaldian; eta biharamunean, urriaren 20an, Bilbon, Bizkaiko Abokatuen Elkargoko “Abokatu euskaldunak” Batzordeak antolaturiko hitzaldi-solasaldian. Bietan handiagoa izan zen bertaratuengandik jaso nuena nik beraiei eman niena baino. Bihoakie nire esker ona guztiei, antolatzaileei eta bertaratuei.

 Garabideren ikastaldian izandako parte hartzeaz arituko naiz hemen. Beste sarrera bat egingo dut bihar Bilboko hitzaldi-kolokioaz.

“Zer da hizkuntza batentzat benetan hilgarria?: hiztunak bere hizkuntzarekiko estimurik eza, ez erabiltzerainoko estimurik eza”.

Zasta!, galdera hori bota nien Garabidek antolaturik hizkuntza biziberritzeko lidergorako ikastaldian entzule izan nituen 12 agintariei, elkarrekin bete genuen egun osoko saioa hasterako. Neuk ezer kontatu aurretik, beren iritzia ezagutu nahi izan nuen, galdera horren gainean.  Bakoitzak bere erantzuna idatziz eman zuen. Ez da, noski, erantzun bakarreko galdera, eta nik erantzun bakarra emateko erregu egin nien –edo hori zailegi zitzaionak gehienez bi eman zitzala-. Kuriosoa da baina kointzidentzia handia adierazi zuten bakoitzak bere aldetik. Erantzun nagusia, ez bakarra: hiztunak bere hizkuntza estimutan ez hartzea, ez erabiltzeraino eramaten duen estimurik eza.

Garabidek urteak daramatza munduko hainbat hizkuntz komunitaterekin kooperazio linguistikoa garatzen. Batez ere, baina ez bakarrik, Latinoamerikako hizkuntz komunitateekin gauzatu du eta gauzatzen du bere lankidetza. Eusko Jaurlaritzan Hizkuntza Politikarako sailburuorde lanetan aritu nintzenean Garabideren lan eskerga oso gertutik ezagutzeko aukera izan nuen, eta elkarlanean urrats bidegile eta aurreragarriak eman genituen. Nazioarteko kooperazio ohikoari beste dimentsio bat eman dio Garabidek. Izan ere  kooperazio gai bihurtu baitu tokian tokiko hizkuntza propioak (indigenenak) berreskuratzeko lankidetza. Txalotzekoa eta oso aintzakotzat hartzekoa da Garabideren lan jarraitua.

Urrian hizkuntza gutxitutako hamabi gidari eta agintariri zuzendutako ikastaldi trinkoa antolatu du, 140 klase ordukoa: hitzaldiak, mahainguruak, proiekzioak, bisita gidatuak… denetarik izan da programan. Ikastaldiaren helburua izan da hizkuntza biziberritzeko estrategiei buruzko prestakuntza ematea, euskararen biziberritze prozesua oinarritzat hartuta.

Egun osoko saio bat zuzentzeko proposamena egin zidaten, eta horretan ahalegindu nintzen urriaren 19an, Aretxabaletan, zazpi ordutaraino luzatu zen saioan. Hitzaldiari ondorengo izenburua jarri nion: “Euskararen biziberritze prozesua 30 urtez Euskadiko Autonomia Erkidegoan: hizkuntza politikak, estrategiak eta gako nagusiak”. Oso gustura aritu nintzen, oso gustura solasean, hizkuntza gutxituetako hainbat komunitatetako gidarien galdera eta ikuspuntu arrazoituen gainean hausnarrean.

Nire mintzaldian neurri baten jorratzen saiatu nintzen kontuak ondorengoak izan ziren: hizkuntza aniztasunaren balio soziala gizarte eraikuntzan, euskararen kasuaren paradigma, euskararen bilakaera desberdina bere hiru lurraldeetan, euskara biziberritzeko prozesuaren lotura EAEn 80ko hamarraldian abiatutako eraldaketa sozial eta modernizazio prozesuarekin, euskarak gainbeheratik hazkunde jarraitura egindako bidea, hizkuntza biziberritzeko euskal ereduaren ezaugarri nagusiak,  Euskadiko aldaketa soziolinguistikoaren estatistikak, euskararen hazkundearen paradoxak eta aurpegiak, hazkundea eragiten edo moteltzen edo eragozten duten faktoreak, aldaketa soziolinguistikoaren palankak, euskal autogobernuaren ekarpena, herri aginteen eginkizuna, euskararen biziberritze prozesuaren legezko oinarriak, Euskararen legea eta bere legezko garapen zabala eta askotarikoa, hizkuntza politika eta plangintza eremuz eremu, politika horren estrategiak eta gako nagusiak, hizkuntza plangintzarako baliabideak, hizkuntza politikaren arrakastarako giltzarriak eta etorkizuneko erronkak. Ordu askoz aritu ginen baina aztergai gehiago izan genituen, eta, ezinbestez, hainbat kontu kontatzeke edo nahi beste hausnartu gabe geratu behar izan ziren.

Nire esker onik zintzoena adierazi nahi diet Garabideri eta egun osoan jardunaldian parte hartu zuten hizkuntza gutxituen hainbat komunitatetako hamabi agintari lagunei.

Eskerrik asko beren komunitateetako hizkuntzetan esanda:

Nahuatl (Mex)                  tazojkamatik

Kichwa eta quechua        yupaichani

Guarani                             yasoropai

Nasa                                   pay pay

Amazigh                            tanemmirt

Kaktxikel                          mati’öx

Mapuzungun                   chaltu may

Maia yukateko                 Nib óolal

Partekatu - Comparte:
  • Print
  • Add to favorites
  • del.icio.us
  • Facebook
  • Twitter
  • Google Bookmarks
Publicado en Idatziak-Articulos | Deja un comentario